Laatste kans: na deze supermaan moet je meer dan een jaar wachten

Kadootje van het heelal

Terwijl heel Nederland druk bezig is met gedichten die niet rijmen en surprises die uit elkaar vallen van de ducttape, regelt het heelal zijn eigen feestje. Als Sinterklaas net zijn hielen heeft gelicht, staat er namelijk iets bijzonders te gebeuren aan de nachtelijke hemel.

In de vroege uurtjes van 5 december, om precies 00:15 uur om precies te zijn, bereikt de maan zijn volle glorie. Het is de derde keer op rij dit najaar dat we getrakteerd worden op een supermaan, maar deze editie is speciaal. Het is namelijk de afsluiter van het seizoen.

Wat is dat ding eigenlijk?

De term supermaan klinkt alsof de maan opeens superkrachten heeft en een cape draagt, maar het is eigenlijk vrij simpel. De maan draait niet in een perfect rondje om de aarde, maar in een eivormige baan. Soms staat hij ver weg, soms staat hij lekker dichtbij.

Als de maan op zijn dichtste punt staat (het perigeum voor de nerds onder ons) én het is volle maan, dan noemen we dat een supermaan. De afstand is dan 'maar' 356.400 kilometer in plaats van de gebruikelijke 400.000 plus. Het resultaat is dat de maan ongeveer 7 procent groter lijkt en 15 procent feller schijnt. Zie het als het verschil tussen een muntstuk van 1 euro en 2 euro.

Nu kijken of wachten tot 2026

Er is wel wat haast bij geboden. Als je deze mist omdat je te druk was met marsepein eten, heb je voorlopig pech. Na 5 december duurt het namelijk meer dan een jaar voordat we weer zo’n joekel zien.

De volgende supermaan staat pas op de planning voor 24 december 2026. Dat is dus een wachttijd van ruim een jaar. Tegen die tijd ben je waarschijnlijk alweer vergeten wat je dit jaar in je schoen hebt gekregen.

Optische illusie

Wil je het beste uitzicht? Dan moet je eigenlijk de stad uit. Lichtvervuiling is de grootste vijand van de sterrenkijker. Maar ook als je midden in de stad woont is er hoop.

De maan lijkt namelijk het allergrootst als hij net opkomt of bijna ondergaat. Dit komt door de zogenaamde maanillusie. Omdat je hersenen de maan vergelijken met gebouwen en bomen aan de horizon, lijkt hij optisch gezien ineens gigantisch. Een prima moment dus om even dat raam open te gooien.

Het weer moet meewerken

Natuurlijk wonen we in Nederland, dus er is altijd één grote spelbreker: het wolkendek. Als het die nacht dichttrekt, zie je precies helemaal niks. In dat geval kun je altijd nog hopen op de kerst van 2026.

Mocht het wel helder zijn, dan is het een gratis lichtshow die je prima kunt meepakken. Het kost niets, je hoeft er geen kaartje voor te kopen en het is weer eens wat anders dan de zoveelste herhaling op tv.