Wetenschappers juichen: deze diersoort was 20 jaar spoorloos maar is ineens weer terug

Een verloren zaak

Twintig jaar lang was het stil. De Moema claudiae, een klein oranje visje uit Bolivia, was van de aardbodem verdwenen. Biologen hadden de hoop al lang opgegeven. Het leefgebied van het diertje was in rap tempo verwoest en veranderd in landbouwgrond.

Het visje belandde op de rode lijst met de stempel kritiek bedreigd, wat in de praktijk vaak een nette manier is om te zeggen dat het waarschijnlijk al te laat is. Het leek het zoveelste slachtoffer van de massale ontbossing in Zuid-Amerika. Bomen maken plaats voor soja en koeien, en kleine diersoorten betalen de prijs. Maar de natuur blijkt soms veerkrachtiger dan we denken.

Leven in een modderpoel

Twee onderzoekers van een natuurhistorisch museum in Bolivia deden onlangs een bizarre ontdekking. Tijdens een expeditie in een klein, vergeten stukje bos dat volledig omringd was door boerenakkers, zagen ze iets bewegen in een tijdelijke regenpoel.

Tot hun grote verbazing zwom daar een hele groep van de verloren gewaande vissen. Ze zaten in een klein, geïsoleerd meertje dat precies op de grens van het Amazone-regenwoud en de savanne lag. Het is de enige plek op aarde waar ze nu nog voorkomen. De onderzoekers wisten niet wat ze zagen en hebben direct de allereerste foto's ooit gemaakt van levende exemplaren van deze soort.

Bizarre levenscyclus

Het gaat hier om een bijzondere soort seizoensvis. Deze dieren hebben een bizarre levenscyclus die perfect is aangepast aan extreme omstandigheden. Ze leven in poelen die in het droge seizoen volledig verdampen. De volwassen vissen gaan dan dood, maar hun eitjes overleven maandenlang in de kurkdroge, harde modder. Zodra het weer gaat regenen, komen de eitjes uit en begint de cyclus opnieuw.

Dat dit mechanisme zelfs heeft standgehouden terwijl hun hele omgeving werd platgewalst voor de landbouw, is een klein mirakel. De onderzoekers noemen de vondst exceptioneel en zetten nu alles op alles om dit laatste stukje bos en de unieke modderpoel te beschermen. Want als deze ene poel verdwijnt, is het oranje visje dit keer echt voorgoed verleden tijd.